Amerikan gazetesi Wall Street Journal, 17 Ocak'ta gazeteci Jason Rezaian dahil 4 Amerikalının İran makamlarınca serbest bırakılmasıyla İran'a ait 400 milyon doların ABD tarafından Tahran'a gönderilmesinin özellikle aynı zamana denk getirildiğini yazdı.
Bakanlık Sözcüsü Kirby, gazetenin haberine ilişkin sorular üzerine, "Tutukluların bırakılmasında İran'ın sözünden cayma endişeleriyle ve dürüst olmak gerekirse İran ile ABD arasındaki karşılıklı güvensizlik nedeniyle Amerikan vatandaşları bırakılana kadar tabii ki elimizdeki maksimum kozu tutmak istedik." dedi.
"Yani 400 milyon doları Amerikalılar bırakılana kadar İran'a vermeyecektiniz, doğru mu?" sorusu üzerine Kirby, "Evet, doğru" karşılığını verdi.
ABD Dışişleri Bakanlığı, daha önce bu iki olayın aynı zamana "denk geldiğini" belirtiyordu. Bakanlık, ilk kez iki olayın birbiriyle doğrudan bağlantısını kabul etmiş oldu.
Cumhuriyetçi Parti'den Kongre üyeleri, ocak ayındaki ödemenin Amerikalıların bırakılmasına karşılık taviz ya da "fidye" olduğu gerekçesiyle Obama yönetimini eleştirmişti. ABD Başkanı Barack Obama ise bunun fidye olmadığında ısrar etmişti.
Tahran'a ocak ayında nakit olarak ödenen 400 milyon dolar, Şah Rıza Pehlevi döneminde askeri malzeme parçaları karşılığında ABD'ye ödenmişti. 1979'daki devrimin ardından ABD bu parayı İran'a geri vermemiş, askeri malzeme parçalarını da göndermemişti. ABD yönetimi, bu yıl başında İran ile 400 milyon doların geri verilmesinde anlaşmış, 1,3 milyar dolar da faiz olarak ödemeyi kabul etmişti.
ABD'den Türkiye-Rusya açıklaması
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü John Kirby, Türkiye ile Rusya arasında ilişkilerin gelişmesine yönelik ABD yönetiminin bir endişesi bulunmadığını bildirdi.
Kirby, günlük basın toplantısında, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu'nun Rusya ile savunma sanayi alanında işbirliği düşünülebileceğine dair sözleri soruldu.
John Kirby, bu konudaki haberleri görmediğini ancak Türkiye'nin önemli bir NATO müttefiki ve IŞİD karşıtı mücadelede ortak olduğunu belirterek, bunların devamını istediklerini söyledi.
Türkiye ile Rusya arasındaki ilişkinin iki ülkeyi ilgilendireceğini kaydeden Kirby, "Tabii ki buna bir kısıtlama söz konusu olamaz. Kimsenin endişeli olması için de bir neden yok. Biz de Türkiye ve Rusya güvenlik ve savunma konularında yeni ve farklı bir ilişki kurarsa diye endişeli değiliz. Bu onların vereceği bir karar." dedi.
Kirby, Türkiye'nin NATO'da ve IŞİD karşıtı koalisyondaki üyeliğine ve katkılarına değer verdiklerini, bunun derinleşmesi, güçlenmesi için çalıştıklarını vurguladı.
Türkiye hakkında endişeleri bulunduğu zaman bunu söylemekten çekinmediklerini dile getiren Kirby, 15 Temmuz darbe girişiminde Batı'nın ya da ABD'nin rolü bulunduğuna ilişkin söylemler, yargı süreci ya da basın özgürlüğü gibi konularda konuştuklarını hatırlattı.
Kirby, "Bize en çok yardımcı olacak şeyin retorikten öteye geçip Türkiye ile iş birliği ve ilişkiyi güçlü tutmanın yollarını aramak olduğunu düşünüyoruz." diye konuştu. (AA)




