Azerbaycan, misilleme olarak Sputnik ofisine baskın düzenleyip Rus gazetecileri gözaltına aldı ve kültürel etkinlikleri iptal etti. Taraflar karşılıklı operasyonlarla tansiyonu artırırken, iki ülke arasındaki kriz geçen yıl Azerbaycan uçağının düşürülmesiyle başlamıştı. Gerilim, diplomatik bir krizin ötesine geçerek karşılıklı sert adımlarla büyüyor.
İki ülke ilişkileri, Azerbaycan vatandaşlarının Rusya'da hayatını kaybetmesiyle krize sürüklendi. Azerbaycan ile Rusya arasında son günlerde tansiyon hızla yükseldi. Gerilimin fitilini ateşleyen olay, 27 Haziran’da Rusya’nın Yekaterinburg şehrinde yaşandı. Rusya Ulusal Muhafızları’nın düzenlediği operasyonlarda, geçmişe dönük suçlamalarla Azerbaycan uyruklu ya da Azerbaycan kökenli kişiler gözaltına alındı.
Bu kapsamda, küçük ölçekli ticaret yapan 59 yaşındaki Hüseyn Seferov, gözaltında bulunduğu emniyet binasında yaşamını yitirdi. Kardeşi, 55 yaşındaki taksi şoförü Ziyaddin Seferov ise resmi polis aracında gördüğü şiddet sonucu hayatını kaybetti.
Bakü’den Rus ajansına operasyon
Olayın Azerbaycan’da yarattığı infialin ardından, Bakü yönetimi harekete geçti. Rus devlet haber ajansı Sputnik’in Azerbaycan’daki ofisine baskın düzenlendi, üç Rus gazeteci gözaltına alındı. Ülkede gerçekleştirilecek tüm Rus kültürel etkinlikleri de iptal edildi.
Suç örgütlerine operasyon
Azerbaycan İçişleri Bakanlığı ise başkent Bakü'de düzenlenen operasyonlarda, Rus vatandaşlarından oluştuğu belirtilen iki organize suç örgütünün çökertildiğini duyurdu. Operasyonun; İran uyruklu uyuşturucu kaçakçılarına, çevrimiçi uyuşturucu dağıtımı yapanlara ve siber dolandırıcılık şebekelerine yönelik olduğu belirtildi.
Moskova'dan yanıt: Gözaltı görüntüleri servis edildi
Azerbaycan’ın adımlarına karşılık olarak, Rusya da Azerbaycan diasporasının önemli isimlerinden Şahin Şıhlinski’nin gözaltına alındığı anlara ait görüntüleri yayınladı. Görüntülerde, Rus güvenlik güçlerinin Şıhlinski’nin aracına çekiçle camını kırarak müdahale ettiği, aracın geri manevra sırasında bir güvenlik görevlisine çarptığı ve sonrasında araçtakilerin zorla indirildiği anlar yer aldı.
Krizin temelleri geçen yıla dayanıyor
İki ülke arasındaki ilişkilerde ilk kırılma, 25 Aralık 2024’te Azerbaycan’a ait bir yolcu uçağının Rus hava sahasındayken yerden açılan ateş sonucu hasar alması ve Kazakistan’ın Aktau kenti yakınlarında düşmesiyle yaşandı. Bakü yönetimi olayın ardından Moskova’dan özür ve sorumluların cezalandırılmasını talep etti ancak bu talep karşılık bulmadı.
Ardından Azerbaycan, 'Rus Evi' olarak bilinen Rusya Kültür Merkezi’nin faaliyetlerine son verdi. Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ise II. Dünya Savaşı’nda Nazi Almanyası’nın mağlup edilmesinin 80. yıl dönümü nedeniyle Moskova’da düzenlenen törenlere katılmadı.(Ajanslar)
