Pekin’de düzenlenen günlük basın toplantısında konuşan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian, Çin’in Havana’ya yardım için “elinden geleni yapacağını” söyledi ve “Küba halkını yaşama ve gelişme hakkından yoksun bırakan insanlık dışı eylemleri” yeniden kınadı.
Lin, somut adımlarla ilgili sorular üzerine şu an herhangi bir programın doğrulanmadığını belirterek, atılacak sonraki adımların Havana ile yapılacak “ikili istişarelere bağlı” olacağını söyledi.
Bu Pekin’in ikinci destek açıklaması oldu. Lin, salı günü yaptığı açıklamada Küba Devlet Başkanı Miguel Diaz-Canel hükümetine siyasi destek sinyali vermiş ve adanın içişlerine “dış müdahaleye” karşı olduklarını söylemişti.
Çin’in desteği, ABD’nin Venezuela petrolü sevkiyatını engellemesinin ardından Küba’nın kritik bir yakıt sıkıntısıyla karşı karşıya kaldığı bir dönemde geliyor.
ABD güçlerinin Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’yu ocak ayı başında kaçırmasının ardından Washington, Küba’nın enerji can damarı olan Karakas-Havana petrol sevkiyatını durdurma hamlesi yapmış ve Küba nedeniyle “ulusal acil durum” ilan etmişti.
Trump, adaya petrol satan ülkelere ek gümrük vergileri uygulama tehdidinde bulunan bir başkanlık kararnamesi imzalayarak baskıyı daha da artırdı. Trump, Küba’nın ABD ulusal güvenliğine tehdit oluşturduğunu ve Rusya, Çin, İran gibi hasımlarla bağlarını sürdürdüğünü savunuyor.
Uluslararası medyanın aktardığı verilere göre, ambargo uygulanırken ülkenin yalnızca 15 ila 20 güne yetecek petrol rezervi kalmış olabilir.
Havana yönetimi, azalan stokları korumak için acil durum önlemleri devreye soktu. Hükümet salı günü havacılık yakıtı tedarikini durdurdu ve uluslararası havayollarını yakıt ikmali için diğer ülkelerde teknik mola vermeye zorladı.
Özellikle Kanada’dan gelen turizm, Küba’nın en önemli döviz kaynaklarından biri ve bu hamle birçok uluslararası ziyaretçiyi mahsur bıraktı.
Yetkililer ayrıca kamu sektöründe günlük çalışma saatlerinin azaltılmasını emretti ve üniversitelerin çevrimiçi derslere geçmesine karar verdi.
BBC geçen hafta, Küba başkentinde günde 20 saate varan elektrik kesintileri yaşandığını, bunun hastaneleri, okulları ve toplu taşımayı etkilediğini bildirdi. İngiliz yayın kuruluşu, halkın yemek pişirmek için odun kömürü ve yakacak odun kullandığını, temel gıda maddeleri ve ilaç sıkıntısı yaşandığını aktardı.
Küba günlük yaklaşık 100.000 varil petrole ihtiyaç duyduğunu, ancak kendi üretiminin yaklaşık 40.000 varil olduğunu ve bu nedenle büyük ölçüde ithalata bağımlı olduğunu belirtiyor. Tarihsel olarak ana tedarikçisi Venezuela olmuştu, ancak ABD’nin Maduro’ya karşı eyleminin ardından sevkiyatlar durduruldu.
Meksika’dan destek
Washington’ın uyarılarına meydan okuyan Meksika Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum, bu hafta Meksika’nın petrolün “insani sevkiyatlarına” devam edeceğini söyledi. Ancak yerel medya, teslimatların azaldığını ve en son kargonun ocak ayı başında ulaştığını bildirdi.
Sheinbaum ayrıca pazartesi günü, Küba’ya petrol tedarik eden ülkelere gümrük vergisi uygulanmasının insani bir krizi tetikleyebileceğini söyledi ve gıda yardımı gönderileceğini duyurdu.
Sheinbaum, “Küba halkının şu anda, Amerika Birleşik Devletleri’nin kendilerine petrol gönderen herhangi bir ülkeye çok adaletsiz bir şekilde uyguladığı yaptırımlar nedeniyle yaşadığı durumu kimse görmezden gelemez” dedi.
Pekin’den 60 bin ton pirinç yardımı
Bu arada Pekin’de, Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi geçen hafta Kübalı mevkidaşı Bruno Rodriguez ile bir araya geldi ve resmi açıklamaya göre Çin’in “haksız dış müdahaleye karşı olduğunu” ve imkanları dahilinde yardım sağlamaya istekli olduğunu belirterek, Latin Amerika’daki “karmaşık değişimler” karşısında iki ülkenin işbirliğini derinleştirmesi gerektiğini ekledi.
Çin’in ilan ettiği bu destek, Trump yönetiminin batı yarımküreyi başlıca stratejik “nüfuz alanı” olarak belirlediği ve diğer büyük güçleri bölgesel otoritesine saygı göstermeleri konusunda uyardığı bir dönemde geliyor.
Pekin yönetimi ocak ayında Küba’ya 60 bin ton pirinç göndereceğini ve 80 milyon ABD doları acil yardım sağlayacağını duyurmuştu.
Ancak Washington’da Florida’lı Cumhuriyetçi yasa yapıcılar, Trump yönetimine kısıtlamaları daha da sıkılaştırması yönünde baskı yapıyor.
Küba kökenli geniş sürgün topluluklarının bulunduğu bölgelerden seçilen Temsilciler Carlos Gimenez, Mario Diaz-Balart ve Maria Elvira Salazar, Küba devletine bağlı kuruluşlara fayda sağlayan işlemlere hala izin verdiğini söyledikleri ihracat lisanslarının gözden geçirilmesi çağrısında bulundu.(Harici)
