İran’ın Rusya Büyükelçisi Kazım Celali, Tahran’ın ABD ve İsrail ile barışa ulaşmak için gerekli gördüğü koşulları sıraladı. TASS haber ajansına mülakat veren Büyükelçi, bu maddelerin yerine getirilmesinin her türlü ateşkes girişimi ve barışçıl çözümün temeli olması gerektiğini dile getirdi.
Celali tarafından sıralanan, İran’ın ABD ve İsrail’den taleplerini içeren liste şu maddelerden oluşuyor:
- “Saldırganlık ve terör eylemlerinin” kesin ve tamamen durdurulması;
- Saldırı ve savaşın tekrarlanmayacağına dair “somut ve güvenilir garantilerin” verilmesi;
- Maddi ve manevi zararların tamamının tazmin edilmesi;
- “Uluslararası deniz güvenliğini korumak amacıyla” İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki hukuki yetkisine saygı gösterilmesi.
İranlı diplomat, Tahran’ın ara buluculuk çabalarını memnuniyetle karşıladığını ancak barışın tesisini bu yükümlülüklerin yerine getirilmesine bağladığını da sözlerine ekledi.
Ayrıca Tahran’ın, tehdit kaynağı ortadan kaldırılana kadar “meşru müdafaa hakkı” çerçevesinde hareket etmeye devam edeceğini ve diplomatik adımlarını Rusya dahil stratejik ortaklarıyla koordine edeceğini kaydetti.
ABD’nin olası bir kara istilası riskine değinen diplomat, silahlı kuvvetlerin “İran topraklarını saldırgan güçler için bir mezarlığa çevirmeye” hazır olduğunu belirtti.
Celali, “Saldırgan taraf böyle bir akıbetin farkında değil mi yoksa hesaplamalarında bunu dikkate almıyor mu sorusu akıllara gelebilir. Cevap, dört haftayı aşkın sürenin ardından saflığını tamamen kanıtlayan İran’ı işgal girişiminin özünde bulunabilir” değerlendirmesinde bulundu.
İran Cumhurbaşkanı Masud Pezeşkiyan, bugün yaptığı açıklamada, Tahran’ın şartlarının karşılanması ve özellikle yeni saldırıların düzenlenmeyeceğine dair garantiler verilmesi halinde ABD ve İsrail ile askeri çatışmayı sona erdirmeye hazır olduklarını dile getirdi.
Mart ayında ABD, İran’a 15 maddelik bir barış planı iletmişti. Reuters’ın bir kaynağa dayandırdığı haberine göre Tahran, bu belgeyi tek taraflı ve adaletsiz bularak reddetti. İran buna karşılık olarak; saldırıların durdurulması, savaşın tekrarlanmasını engelleyecek koşulların oluşturulması, hasar ödemeleri ve askeri tazminat garantileri ile bölgedeki tüm cephelerde çatışmaların sona erdirilmesi taleplerini gönderdi.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, dün yaptığı açıklamada taraflar arasında mesaj teatisinin sürdüğünü doğruladı; ancak Tahran’ın bunu müzakere olarak görmediğini vurguladı.
ABD Başkanı Donald Trump, 1 Nisan’da yaptığı açıklamada, ABD’nin İran’daki askeri operasyonu iki ila üç hafta içinde sonlandırabileceğini saptadı. Trump, Cumhuriyetçi yönetimin hedefinin rejim değişikliği olmadığını iddia etse de ülkede bir iktidar değişimi yaşandığını ekledi.
Trump, temel görevin İran’ın nükleer silaha sahip olmasını engellemek olduğunu ve bu hedefe ulaşıldığını kaydetti. Ayrıca Başkan, ABD’nin Hürmüz Boğazı çevresindeki duruma müdahale etmeyi planlamadığını ve “bununla hiçbir ilgisi olmayacağını” vurguladı. ABD, İran’a yönelik askeri operasyonun başladığını 28 Şubat’ta duyurmuştu. Trump o dönemde Washington’ın adımlarının Amerikan halkını korumayı ve İslam Cumhuriyeti’nin nükleer silah edinmesini önlemeyi amaçladığını belirtmişti.(Harici)
