ABD Federal Ticaret Mahkemesi, Başkan Donald Trump’ın olağanüstü ekonomik yetkiler yasasına dayanarak yürürlüğe koyduğu yüzde 10’luk küresel ithalat tarifesini yasa dışı buldu.
Bloomberg’in aktardığına göre mahkeme, küçük işletmeler ile yaklaşık 20 eyalet tarafından açılan davayı kabul etti.
Mahkeme, davacı konumundaki iki şirket ile Washington eyaleti bakımından tarifelerin tahsil edilmesini derhal durdurdu.
Buna karşılık mahkeme, ülke çapında geçerli genel yasak kararı vermedi. Bloomberg, mahkemenin diğer eyaletleri doğrudan ithalatçı saymadığını aktardı.
Trump, 150 gün süreyle uygulanacak tarifeyi şubat ayında onaylamıştı. Düzenleme, uluslararası ticarette olağanüstü yetkilere dayandırıldı ve mevcut tarifelere ek ithalat vergisi niteliği taşıdı. Uygulama, ABD’li ithalatçılar açısından ithal ürünlerin maliyetini artırdı.
Trump, kararın ardından yargıçları “radikal solcu” diye niteledi. Trump, “Hiçbir şey beni şaşırtmıyor. Biz her zaman farklı hareket ediyoruz. Bir karar alıyoruz ve başka şekilde hareket ediyoruz” ifadelerini kullandı.
ABD Küçük İşletmeler Koalisyonu verilerine göre yalnızca mart ayında Ticaret Yasası’nın 122. maddesi kapsamında yaklaşık 8 milyar dolar tahsil edildi.
Koalisyon Başkanı Dan Anthony, mahkeme kararını olumlu karşıladı. Anthony buna karşılık mahkemenin, itiraz süreci boyunca tarifelerin tahsil edilmesini durdurmamasından üzüntü duyduğunu ifade etti.
Yüzde 10’luk tarifeler, 1974 tarihli Ticaret Yasası’nın 122. maddesine dayanılarak yürürlüğe kondu. Bloomberg, söz konusu maddenin başkanlara “uluslararası ödemelerde temel sorunlar” ortaya çıktığında 150 gün süreyle yüzde 15’e kadar tarife uygulama yetkisi verdiğini aktardı.
Trump, düzenlemeyi “büyük ve ciddi” ticaret açığına, yurtdışından yatırım gelirlerinin zayıf kalmasına ve ödeme dengesindeki bozulmaya dayandırdı. Bloomberg, diğer bazı hukuki mekanizmaların aksine 122. maddenin federal kurum soruşturması gerektirmediğini, bunun da tarifelerin derhal yürürlüğe konmasına imkan sağladığını belirtti.
ABD Yüksek Mahkemesi de şubat ayında, Trump’ın olağanüstü hal yasasını kullanarak yürürlüğe koyduğu tarifelerin mevzuata aykırı olduğuna hükmetmişti. Yüksek Mahkeme ayrıca Trump’ın, tarifeleri uygularken yetki sınırını aştığı sonucuna varmıştı.
Trump ise mahkemenin yabancı etkiler altında kaldığını söyledi. Trump, “Bana göre mahkeme yabancı çıkarların ve insanların düşündüğünden çok daha küçük siyasi hareketin etkisi altındaydı. Bu küçük bir hareket” ifadelerini kullandı.
ABD Yüksek Mahkemesi ayrıca Trump’ın farklı ülkelere yönelik çok sayıdaki tarifesini de bu yıl şubat ayında iptal etti. Karar kapsamında dünyanın büyük bölümüne uygulanan “karşılıklı” tarifeler kaldırıldı.
Mahkeme ayrıca Çin, Kanada ve Meksika’dan gelen ürünlere yönelik tarifeleri de iptal etti. Bu tarifeler, sentetik opioid fentanyl kaçakçılığıyla mücadele gerekçesiyle uygulanıyordu.
Yüksek Mahkeme’nin iptal ettiği düzenlemeler arasında, Hindistan’ın Rus petrolü satın almasına karşılık yürürlüğe konan “ikincil” tarifeler de yer aldı.
Trump, tarifelerin iptal edilmesi nedeniyle ABD’nin şirketlere 159 milyar dolar geri ödeme yapmak zorunda kalabileceğinden yakındı.(Harici)
