İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekai, Hürmüz Boğazı’nın yönetimine ilişkin meselenin ABD ile müzakere edilen mutabakat zaptı kapsamında ele alınmadığını söyledi.
Bekai, düzenlediği basın toplantısında, “Bu anlaşmada Hürmüz Boğazı’nı görüşmüyoruz. Bu bölgenin nasıl yönetileceği kıyıdaş ülkelere bağlı” dedi.
İranlı sözcü, ABD ile İran’ın görüşülen birçok konuda uzlaşmaya vardığını, ancak bunun tarafların anlaşma imzalamaya yakın olduğu anlamına gelmediğini de belirtti. Bekai, Amerikalı yetkililerin çelişkili açıklamalar yaptığını söyledi.
ISNA’ya konuşan üst düzey İranlı bir diplomat da Hürmüz Boğazı’nın yönetimi meselesinin İran ile Umman arasında ele alınacağını ifade etti. Diplomat, Tahran’ın bu konuyu Umman tarafıyla halihazırda görüştüğünü aktardı.
Bekai, müzakerelerin merkezinde savaşın sona erdirilmesi meselesinin bulunduğunu da söyledi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, “60 gün boyunca mutabakat zaptının bazı ayrıntılarını ve diğer meseleleri görüşeceğiz. Konulardan biri kesinlikle nükleer silahla bağlantılı. Bu aşamada nükleer ayrıntıları görüşmüyoruz. 14 maddelik mutabakat zaptı savaşın sona erdirilmesine odaklanıyor” diye konuştu.
ABD Başkanı Donald Trump, 23 Mayıs’ta yaptığı açıklamada Tahran ile Washington’ın anlaşmanın nihai yönleri ve ayrıntıları üzerinde görüşmelere başladığını söyledi. Trump, İran’la yapılacak anlaşma kapsamında Hürmüz Boğazı’nın açık olacağını da belirtti.
The Washington Post, müzakerelerin seyrine aşina diplomatlara dayandırdığı haberinde, İran’ın ABD ile çerçeve anlaşma imzalaması halinde Hürmüz Boğazı’nı derhal açmayı ve 30 gün içinde savaş öncesi deniz taşımacılığı seviyesini yeniden sağlamayı taahhüt edeceğini yazdı.
Gazeteye göre Hürmüz Boğazı’nın açılma koşulları mutabakat zaptıyla düzenlenecek. Haberde ayrıca ABD ve müttefiklerinin bunun ardından Lübnan dahil tüm cephelerde askeri faaliyetleri derhal durduracaklarını açıklayacağı belirtildi.
Buna karşılık Trump’ın açıklamalarının ardından, Hürmüz Boğazı üzerindeki denetimin İran’da kalacağı bildirildi.
Fars’ın aktardığı taslak metne göre, olası bir anlaşma halinde dahi boğaz Tahran’ın yönetiminde kalacak. İran yalnızca boğazdan geçen gemi sayısını savaş öncesi seviyeye yükseltmeyi kabul etti. Haberde bunun eski anlamıyla “serbest geçiş” anlamına gelmediği vurgulandı.
Ajans, boğazın yönetimi, rota düzeni, geçiş takvimi, geçiş prosedürleri ve izinlerin verilmesi dahil tüm yetkilerin İran tarafında kalacağını da belirtti.(Ajanslar)
