Irak askerlerinden oluşan Dicle Kuvvetleri’nin Kerkük’e yerleştirilmesinin ardından bölgeye peşmerge gücü sevk edilmesiyle yükselen tansiyon dün Bağdat’ta yapılan görüşmeler neticesinde düştü. İki tarafın askerî yetkilileri arasında ABD’nin arabuluculuğunda gerçekleşen görüşmelerde peşmerge ile Dicle güçlerinin eski mevzilerine dönmeleri konusunda mutabakata varıldı. Irak ordusunun Kerkük’e 30 kilometre mesafeye kadar gelmesi ve peşmergelerin Kerkük yolunu kapatmasıyla artan gerilimin ülkede yeni bir iç savaşa yol açmasından endişe ediliyordu.

Gerilimin temel sebebi, Bağdat’ın ihtilaflı Kerkük şehri ve civarında Irak birliklerinin faaliyetini düzenleyecek bir askeri komuta merkezi kurmasıydı. Şii Başbakan Nuri el Maliki, Dicle Kuvvetleri adı verilen Irak ordusu birliklerine takviye kuvvet göndermiş ve bu birlikler Bağdat ile Erbil arasında egemenliği konusunda ihtilaf bulunan Kerkük’ün etrafına yerleştirilmişti. Bunun üzerine özerk Kürt yönetimi lideri Mesud Barzani kendisine bağlı binlerce peşmergeyi Kerkük’e doğru göndermişti. Irak askerlerinin Tuzhurmatu şehrinde bir Kürt siyasi partisinin bürosunda arama yapmak istemesi üzerine çıkan silahlı çatışmada bir kişi ölürken cuma günü Irak ordusunun helikopterler ile Kerkük askerî havaalanına ek birlik göndermesi ve ardından peşmergelere ait tankların Kerkük’e varması tansiyonu had safhaya çıkarmıştı. Ancak Irak meclis başkanı ile görüşen Barzani, masaya oturmaya kabul ederek  Bağdat’a Peşmerge Bakanlığı Genel Sekreteri Cebbar Yaver’i gönderdi. Dün yapılan müzakerelerde de tansiyonun düşürülmesi konusunda uzlaşma sağlandı. Taraflar, Kerkük’teki güçlerin geri çekilmesi konusunda bir mekanizma oluşturulması konusunda müzakerelere devam etme kararı aldı.

Zaman’a gelişmeleri değerlendiren Kerkük İl Meclis Başkanı Yardımcısı Rebwar Talabani, “Irak’ın artık çatışmaya, savaşmaya takati kalmadı. Hem asker ve mühimmat olarak hem de moral açısından kimse savaş istemiyor.” ifadelerini kullandı. Kürt siyasetçi, Kerkük’e güç gönderen Maliki’nin asıl amacının ise seçimler öncesinde Sünni Arapların desteğini kazanmak olduğunu iddia etti. Irak’ta bir sonraki parlamento seçimleri 2013 Nisan ayında yapılacak. 2010’daki meclis seçimlerinde 89 milletvekili kazanan Maliki, 91 sandalye alan Iyad Allawi’ye rağmen başbakanlığı almıştı. Kürt koalisyonunun o dönem Maliki’yi desteklediğini hatırlatan bir başka yetkili de Şii Başbakan’ın Kürt desteğini kaybettiğini belirterek, ‘‘Kürtlerden destek alamayacağını gören Maliki şimdi Irak’ın bütünlüğü konusunda hassasiyete sahip Şii ve Sünni Araplardan destek bulma arayışında. Bunun için bu tür provokasyonlar yapıyor.” yorumunu yaptı.

Sünni Arap olan Kerkük Vali Yardımcısı Rakan Said ise Dicle Kuvvetleri’nin Irak ordusunun bir parçası olduğunu ifade ederek, “Kürt bölgesinde güvenlik peşmergelerin yetkisi altındadır. Fakat Kerkük, Kürt bölgesine ait değildir. Anayasal olarak Dicle Kuvvetleri’nin Kerkük’e girmesine kimse karışamaz. Kim buna mani olmak isterse anayasaya karşı çıkmış olur.” dedi. Zaman’ı makamında kabul eden Said, Kürtlerin Kerkük’teki güvenlik güçlerinin tek çatı altında Irak ordusuna bağlanmasına karşı çıktığını ve bundan dolayı Barzani’nin bölgeye asker yığdığını söyledi. Kerkük’te güvenliği sağlayan polis kuvvetlerinin büyük bölümünün eski peşmergelerden oluşması Arap ve Sünnilerde rahatsızlığa yol açıyor. Polislerin birçoğunun polis akademisi mezunu olmadığı halde emniyet teşkilatında yer buldukları ifade ediliyor. (Zaman)