Organ nakli; vücutta görevini yapamayan bir organın yerine canlı bir insandan veya ölüden alınan sağlam ve aynı görevi üstlenecek bir organın nakledilmesi işlemidir. Organ nakli konusunda bilmemiz gerekenler hakkında araştırma yaptık. İşte merak edilen sorular ve cevapları:

TÜRKİYE’DE NAKİL YAPILAN ORGANLAR NELERDİR?

Böbrek, Deri, Karaciğer, Kalp, Akciğer, Pankreas, İncebağırsak. Nakil yapılan dokular ise; Kemik, Kemik iliği, Kornea, Kalp kapağı.

HER ÖLÜMDEN SONRA ORGANLAR ALINABİLİR Mİ?

Organ bağışı yapılsa bile her ölümden sonra organ nakli mümkün değildir. Örneğin evde ya da yolda vefat eden bir kimse bağış kartı ve ailesinin rızası olsa bile organları alınamaz. Yalnızca hastane yoğun bakım ortamında tıbben ölümü gerçekleşen insanlardan organ nakli yapılabilir. Yani sıkça duyduğumuz deprem ve felaketlerden sonra cesetlerin organlarının alınması gibi bir durum söz konusu değildir.

BİR ORGAN HERKESE NAKLEDİLEBİLİR Mİ?

Bir organın hiçbir özellik aranmadan herhangi birine nakledilmesi söz konusu değildir. Organ naklinde alıcı verici olacak kişilerin doku uyumları önem arz etmektedir. Alıcı ve vericinin doku uyumları testlerle belirlenir en yüksek doku uyumunda cerrahi işlem gerçekleştirilir.

KİŞİ ÖLMEDEN ORGAN NAKLİ KARARI ALINABİLİR Mİ?

Tıpta en temel ilke her bireyin kendi yaşam hakkı olduğu ve trilyonda bir yaşama dönüş şansı bile olsa bu şansın sonuna kadar kullanılması gerektiğidir. Hiç kimse için ‘nasıl olsa ölecek’ tabiri kullanılamaz. Hastane yoğun bakım ortamında doktorlardan oluşan bir ekip tarafından tıbbi ölüm kararı verilmeden organ nakli düşüncesi asla gündeme gelemez.

DİNEN BİR SAKINCA VAR MIDIR?

Kur’an-ı Kerim’de de (Maide: 32) “Kim bir kimseye hayat verirse, onun sanki bütün insanlara hayat vermişçesine sevap kazanacağı “ beyan olunmuştur. Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu, organ bağışını insanın insana yapabileceği en büyük yardım olarak tanımlamıştır. Mısır’daki Ezher Fetva Kurulu,Suudi Arabistan’daki İslam Konferansı Teşkilatı’na bağlı İslam Fıkıh Akademisi, Kuveyt Evkaf ve Din İşleri Başkanlığı’na bağlı Fetva Kurulu, Dünya İslam Birliği’ne bağlı Fıkıh Akademisi, organ nakli ve bağışı konusunda fetvalar vermişlerdir.

NEREYE-NASIL ORGAN BAĞIŞI YAPABİLİRİM?

Organ bağışı yapmak isteyen kişiler; İl Sağlık Müdürlüğü, Hastaneler, Organ nakli yapan merkezlere başvuru yaparak iki tanık huzurunda bir belge imzalayarak organ bağışı kartına sahip olurlar. Organ bağışı kartını alan kişinin, bağış kartını her zaman üzerinde taşıması gerekmektedir. Hiçbir zaman bağış kartı tek başına yeterli değildir. Ailenizin ya da yakınlarınızın rızası olmadan organlarınız alınamaz. İstediğiniz anda ailenize bildirerek ve bağış kartınızı yırtarak, fikrinizden vazgeçebilirsiniz. Organ bağışı bir nevi mirastır.

HER ORGAN BAĞIŞI YAPANIN ORGANLARI MUTLAKA ALINIR MI?

Kişi organ bağışı yapmış olabilir fakat evde, yolda ya da kaza yerinde ölümü gerçekleşmiş ise organları alınamaz. Daha önce de belirttiğimiz gibi ancak hastane ortamında tıbben ölümü gerçekleşmiş kişilerin organları alınabilir.

ORGANLARIMI SATABİLİR MİYİM?

Kişilerin bir bedel karşılığı organlarını vermeleri 2238 sayılı yasaya göre yasaktır. Bağışlanan organlar, bu konuyla ilgilenen Ulusal Koordinasyon Sistemi tarafından tıbben acilliği ve doku uyumuna göre en uygun alıcıya nakil edilir.

Doğruhaber Gazetesi