CHP Milletvekilleri Veli Ağbaba, Özgür Özel ve Nurettin Demir, CHP Genel Merkezinde düzenledikleri basın toplantısı ile CHP’nin 28 cezaevi ziyaretinin ardından hazırlanan “Cezaevi Raporu”nu açıkladılar.

Toplantıya katılan CHP Genel Başkan Yardımcısı Sezgin Tanrıkulu, CHP’nin Cezaevleri İnceleme ve İzleme Komisyonu Üyelerinin, TBMM İnsan haklarını İnceleme Komisyonu’ndan çok daha ağır bir görev üstlendiklerini ifade ederek, “İddia ediyorum, arkadaşlarımızın çalışması bugüne kadar meclisin yaptığı en kapsamlı, en etkin çalışmadır” dedi.

Bu raporun 28 ayrı cezaevinin ziyaret edilmesinin ardından hazırlandığını belirten Tanrıkulu, bu 28 cezaevinin dışında 22 cezaevinin daha gezildiğini, toplamda 50 cezaevinin ziyaret edildiğini, binden fazla tutuklu ve hükümlü ile görüşüldüğü kaydederek, diğer 22 cezaevinde yapılan görüşmelerin de rapor haline getirilerek kamuoyu ile paylaşılacağını ifade etti.

Raporun, hasta tutuklu ve hükümlülerin durumuna özellikle dikkati çeken bir çalışma olduğunu belirten Tanrıkulu, bu çalışma neticesinde Pozantı Cezaevi’nin kapatıldığını, Osmaniye Cezaevi’ndeki ağır sorunların ortaya çıkarılmasında da çalışma gruplarının etkili olduğunu ifade etti.

Hasta Mahpuslar Zulüm Görüyor
CHP Malatya Milletvekili Veli Ağbaba bu raporun hazırlanması sürecinde 28 hapishanede 96 farklı tutuklu ve ya hükümlüyle yüz yüze görüşüldüğünü, 18 hapishanenin “hasta mahpuslar” konusuyla ilgili ziyaret edildiğini, 10 hapishane ziyaretinin ise hak ihlalleri, işkence, ölüm, yangın, taciz, tecavüz gibi iddiaları yerinde incelemek ve gözlemlemek amacıyla gerçekleştirildiğini belirtti.

Yapılan tespitler sonucunda, hapishanenin tipine ve ya hapishane idaresinin inisiyatifine bağlı olarak sorunların çeşitlendiğinin altını çizen Ağbaba, “Bazı F tipi hapishanelerde su günün belli saatlerinde verilirken, başka bir F tipi hapishanede su sorunun olmadığını görüyoruz. Örneğin Silivri 1 nolu cezaevinde mahkumlara günlük 50 litre sıcak su verilmektedir. Bu suyun hepsiyle günlük temizlik, tıraş ve diğer ihtiyaçlar karşılamaları beklenmektedir. Bazı cezaevlerinde kapasite yetersizliği nedeniyle mahkumlar üst üste ve hatta nöbetleşe uyumaktadırlar. Bu durumun en dramatik örneği ise Urfa Cezaevi'ndeki yangında 13 kişinin ölmesiyle gördük” dedi.
 

Yan Koğuşa Kitap Kargo ile 15 Günde Ulaşıyor
F tipi hapishanelerin bir kısmının hücrede bulunacak kitap sayısını sınırlandırırken, bazılarında ise yasaklı kitaplar listesi oluşturulduğunu söyleyen Ağbaba, “Koğuştan koğuşa kitap alışverişi yapmak yasaklanmaktadır. Örneğin bir koğuştan bir koğuşa kitap göndermek için kargo yolu kullanılmaktadır. Bir kitap 7,5 lira kargo parası karşılığında yan hücreye ortalama 15 günde ulaştırılmaktadır” dedi. Yine sohbet süresi uygulamasının da hemen her hapishanede farklı olduğunu ifade eden Ağbaba, Kanunda 10 saat olan sohbet hakkının hiçbir cezaevinde uygulanmadığını belirtti.

Çıplak Arama Nedeni İle Baba Kıznını Göremiyor
Ziyaret edilen F tipi ve yüksek güvenlikli bütün hapishanelerde, hapishaneye ilk girişte çıplak arama yapıldığını ifade ederek, örneğin ayağında platini olan bir mahkumun x-ray cihazından geçerken sürekli öttüğü için, her giriş çıkışta çıplak aramaya tabi tutulduğunu belirtti.

Bazı hapishanelerde ise kadınlar cinsel organlarına ve erkekler makatlarına kadar yapılan arama olan “Oyuk Araması”nın uygulandığını, Şakran Cezaevi’nde bunun tespit edildiğini kaydeden Ağbaba, “Özellikle siyasi mahkumları çıplak arama F tiplerinin tamamında var. Bu kadar teknoloji gelişmişken bunun yapılması, açıkçası insan bedeninin dokunulmazlığının ihlalidir” dedi.

Yine, F Tipi hapishanelerde ayrıca hapishane içinde, revire giderken veya telefona giderken, başka kimseyle görüşülmese dahi ayakkabı aramasının yapıldığını belirten Ağbaba, “Bazı hapishanelerde sanatçılara, yazarlara, TBMM İnsan Hakları Komisyonu ve milletvekillerine hitaben yazılan mektuplara el konulmaktadır. Bunlar sakıncalı mektup olarak değerlendirilmektedir” dedi.

Ziyarete gelen yakınlar ve aileler, sıkı arama ve tacizlerle yüz yüze kaldıklarını ifade eden Ağbaba, “Ziyarete gelen kız çocukları ve kadınlar iç çamaşırlarına kadar aranıyor. Örneğin, Sincan Cezaevinde İslami bir davadan dolayı yatan bir mahkum, kızını 5 yıldan beri görmemektedir. Bunun sebebi olarak da her geldiğinde kız çocuğunun iç çamaşırına soyulmasını, taciz edilmesini söylemektedir” dedi.

Mahkumların ailelerine yakın yerlerdeki hapishanelerde kalma talebi hiçbir neden olmadan reddedildiğini ifade eden Ağbaba, “Özellikle, siyasi mahpusların çoğu ağırlıklı olarak Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesinde yaşayanlardan oluşurken genellikle bu mahpuslar Trakya gibi uzak illerde Karadeniz gibi uzak yerlerde kalmaktadırlar. Bu da ailelere ayrı bir işkencedir” diye konuştu.

Anlamsız Yasaklar Uygulanıyor
Ağbaba, bazı cezaevlerinde Ceza İnfaz Koruma Memurlarının kıyafetine benziyor diye mavi renk, sol örgütlerin propagandasını yaptığı için kırmızı renk, askeri kıyafete benziyor diye yeşil rengin giyilmesinin yasak olduğunu kaydetti. Ağbaba, “Cezaevlerinde o kadar ilginç yasaklar var ki, 2 taneden fazla kazak, gömlek, tişört yasak, kuru boya dahil her türlü boya kalemi yasak, bazı koğuşlarda 3 taneden fazla kitap bulundurmak yasak, 2 çiftten fazla ayakkabı bulundurmak yasak, renkli kağıt yasak, türkü söylemek yasak, slogan atmak yasak. Yine herhangi bir şeyi amaç dışı kullanmak yasak. Eski bir atletle yer silerseniz, atleti amaç dışı kullanmış olursunuz, yasak olduğu için disiplin suçu alırsınız” diye konuştu.


Cezalar Keyfi
Birçok cezaevinde keyfi disiplin cezaları verildiğini ve F Tipi cezaevlerinin de en büyük probleminin bu olduğunu vurgulayan Ağbaba, “Birçok insanın bu keyfi disiplin cezalarından dolayı infazları yanmaktadır, almış oldukları cezadan daha fazla yatmaktadırlar. Ziyaretimiz sırasında Gebze Kadın Cezaevi’ndeki Fadime Özkan isimli bir kadının 7 yıl görüşme yasağı olduğunu öğrendik” diye konuştu.

Hasta Mahpuslara Tecrit Uygulanıyor
Hasta mahpuslar konusunun ise cezaevlerinin en yakıcı sorunu olduğunu ifade eden Ağbaba, “Biz de bu fotoğrafı defalarca gördük. Gözleri kapanmadan memleketini defalarca görmek isteyen pek çok insanın beklemeye ömürleri yetmediği için hapishanede ölmesine, kanser hastası olduğunu bilen, günlerinin sınırlı olduğunu bilenlerin, gökyüzüne, ailelerine hasret gitmesini hiçbir vicdan kabul etmez” dedi.

Hapishanelerle ilgili olarak diğer bir sorunun ise tecrit olduğunu belirten Ağbaba, “Kanlı bir operasyonla hayatımıza sokulan F Tipleri bütün olumsuz hapishane koşullarına, insanın insansızlaştırılmasını eklemiştir. F Tipi hapishaneler hücre hücre bölünmüş, her hücrede insanlar bulunmaktadır; ancak F Tipi hapishaneler insanların birbiriyle iletişim kurmaması için inşa edilmiştir” diye konuştu.

Adli Tıp Siyasallaştı
Adli tıpın tamamen siyasileştiğini ve kaldırılması gerektiğini ifade eden Demir, heyet raporu alacak hastaların, üniversite veya araştırma hastanelerinde tarafsız bilimsel bir şekilde raporlarını alması gerektiğini belirtti.
(Hürseda Haber)